Een jongen gaat naar de boekhandel, vergelijkt twee Chinese boeken en kiest het kleinere met veel tekeningen.
Karakters: 今 = “nu” (dakje boven een haakje: het gebeurt nu); 天 = 一 boven 大, “wat boven de grote mens is” = hemel, dag; samen 今天 = vandaag. 星 = 日 (zon) + 生 (geboren) = ster; 期 = 其 + 月 = periode; 星期 = “sterrenperiode” = week, 星期天 = “sterrendag” = zondag. 是 = 日 boven 正, “de zon staat recht” = zijn. 我 = hand + 戈 (speer) = ik. 想 = 相 (kijken) boven 心 (hart) = denken, willen. 去 = 土 + 厶 = weg van de aarde, gaan. 书 = 書: penseel (聿) boven 曰 = boek. 买 = 罒 (net) boven 貝 (geld) = kopen.
Woord en maatwoord: 书店 = 书 + 店 (广 afdak + 占 innemen) = boekhandel; boeken tel je met 本, niet met 个 (zin 4).
Grammatica: 是 koppelt onderwerp en naamwoord; 想 + werkwoord = willen; 去 + plaats + 买 + ding = gaan om te kopen: het doel staat achteraan. De tijd 今天 staat vooraan. Valkuil: 星期天 is zondag, 星期一 maandag.
Karakters: 今年 = dit jaar (今, zin 1); 年 heeft 干 met een schuine streek 丿 erboven = jaar. 开 = 一 + 廾: twee handen tillen een grendel op = openen; 始 = 女 + 台 = begin; 开始 = beginnen, met het werkwoord erachter: 开始学. 学 = ⺍ boven 冖 boven 子: een kind onder een dak met boeken = leren. 中 = 口 met 丨 erdoor = midden; 文 = 亠 + 乂, lijnen die een patroon vormen = schrift, taal; 中文 = “taal van het Middenrijk”. 很 = 彳 (“lopen”) + 艮, de gewone versterker. 喜 = 壴 (trommel) + 口 = feestvreugde; 欢 = 又 + 欠 = vrolijk; 喜欢 = blij + vreugde = leuk vinden. 读 = 讠 (spreken) + een klankdeel; 读书 = lezen, in China ook studeren.
Grammatica: 今年 staat na het onderwerp, vóór het werkwoord; 开始 + werkwoord = “beginnen te leren”. In 很喜欢读书 hoort 很 bij 喜欢, niet bij 读. Valkuil: niet 我很读书; 看书 is stil lezen, 读书 klinkt als hardop lezen of studeren.
Karakters: 但 = 亻 + 旦 (zon boven de horizon = dageraad); 是 = zijn (zin 1); 但是 = maar. 认 = 讠 + 人, 识 = 讠 + 只: twee keer het spraakradicaal, want kennen doe je met woorden en namen. 的 is hier geen bezit maar een schakel: 我认识的汉字 = “de karakters die ik ken”; alles vóór 的 beschrijft het zelfstandig naamwoord erna. 汉 = 氵 + 又, de Han (dynastie en volk); 字 = 宀 (dak) + 子 (kind): een kind onder een dak = teken, letter; 汉字 = Chinese karakters. 还 = 不 + 辶 (lopen): “nog steeds onderweg” = nog. 太 = 大 + 丶 (groot met een punt erbij) = te; 不太多 = niet al te veel.
Grammatica: de zin is topic-comment: 我认识的汉字 is het onderwerp, 还不太多 zegt er iets over. 还 hoort vóór de ontkenning: 还不太多, niet 太还不多. Valkuil: 认识 tegenover 知道 — 认识 gebruik je voor mensen, tekens en woorden die je herkent, 知道 voor feiten (“weten dat”); zeg dus niet 我认识这件事.
Karakters: 找 = 扌 (hand) + 戈 (speer): met een wapen in de ene hand en een hand aan het zoeken = zoeken. 本 = 木 met een streepje onderaan, de wortel van de boom; vandaar “stam, oorsprong” en als maatwoord “exemplaar”: 一本书. 自 = 目 (oog) met een streepje erboven, van oorsprong een neus; 己 = zelf; 自己 = zelf, eigen. 能 = 厶 + 月 (vlees) + twee keer 匕 = kunnen, in staat zijn. 读 = hardop lezen (zin 2). 中文书 = 中文 + 书, “Chinees boek”.
Grammatica: de kern is 想 + 找 + 一本 + 中文书. De maatwoordgroep 一本 staat vóór het zelfstandig naamwoord; 的 in 自己能读的中文书 maakt van 自己能读 een bijvoeglijke bijzin: “een Chinees boek dat ik zelf kan lezen”. Vergelijk zin 3, waar 的 hetzelfde deed met 我认识. Toon: 一 vóór een derde toon (本) wordt yì, dus yì běn, niet yī běn. Valkuil: 能, 会 en 可以 — 能 is kunnen uit vermogen, 会 is aangeleerd kunnen, 可以 is mogen.
Karakters: 昨 = 日 (zon, dag) + 乍 = gisteren; 昨天 = gisteren, naast 今天 (zin 1) en 明天. 老 = oud; 师 = 巾 (doek) met een streep erboven = meester; 老师 = leraar, ook als aanspreekvorm vóór een naam. 给 = 纟 (zijde) + 合 (samen) = geven; hier “voor, aan” bij een persoon: 给我们上课 = voor ons lesgeven. 们 = 亻 + 门, meervoud: 我们, 你们 (zin 6). 上 = streep boven een lijn = boven, op; 上课 = “de les opgaan”, voor leraar én leerling. 课 = 讠 + 果 = les, vak.
Grammatica: 了 staat direct na het werkwoord en vóór de maatwoordgroep: 上了一次课, niet 上课了一次. 一次 = één keer, met 次 als maatwoord voor gebeurtenissen; 一次课 = één les. De tijd 昨天 staat vooraan. Valkuil: 了 betekent hier niet “verleden tijd” maar markeert dat de handeling echt gebeurd en afgerond is; bij 昨天 hoort dus 了. En 上课 alleen is niet automatisch lesgeven; dat is 教课.
Karakters: 她 = 女 (vrouw) + 也; de vrouwelijke vorm van 他 is pas in de twintigste eeuw ingevoerd; je hoort alle drie als tā. 说 = 讠 + 兑 = zeggen. 你们 = jullie (zin 5). 可 = kunnen, mogen; 以 = met; 可以 = mogen, kunnen (toestemming). 每 = elk, iedere (onderaan 母); 每天 = elke dag, en zo'n tijdwoord staat vóór het werkwoord. 读 = hardop lezen (zin 2). 点 = 占 + 灬 (vier puntjes vuur) = een plekje, een druppel; 儿 is alleen een er-klank; 一点儿 = een heel klein beetje.
Grammatica: 可以 + 每天 + 读 + 一点儿: modaliteit, frequentie, werkwoord, hoeveelheid. 一点儿 staat achter het werkwoord (读一点儿), want het is de hoeveelheid van wat je leest; 有点儿 staat juist vóór een bijvoeglijk naamwoord (zin 30). Toon: 一 vóór een derde toon wordt yì, dus yìdiǎnr. Valkuil: na 可以 geen 了; de punt van de directe rede staat binnen de aanhalingstekens.
Karakters: 问 = 门 (deur) + 口 (mond): je mond aan de deur = vragen. 老师 (zin 5) staat hier als aanspreekvorm vooraan, met een komma erna. 读 = hardop lezen; 什 = 亻 + 十, 么 = 丿 + 厶; 什么 = wat. 书 = boek (zin 1). 好 = 女 (vrouw) + 子 (kind), een moeder met kind = goed; hier betekent het “goed om te …”. 呢 = 口 + 尼, een partikel dat de vraag verzacht of een tegenvraag maakt (“en dan?”).
Grammatica: dit is een wh-vraag zonder 吗 en zonder inversie: het vraagwoord 什么 staat precies waar het antwoord zou staan (我读这本书 wordt 我读什么书). De constructie 读什么书好呢 betekent “wat voor boek is goed om te lezen?”: 好 staat achter de werkwoordgroep als commentaar. 呢 maakt het nadenkend en zacht; 吗 zou van dezelfde zin een ja/nee-vraag maken. Vergelijk zin 6, waar 可以 een voorstel doet. Valkuil: niet 什么书读好, en 呢 hoort niet in een gewone mededeling.
Karakters: 老师 (zin 5), 说 (zin 6), 去 (zin 1) en 书店 (zin 1) kende je al. 看 = 手 boven 目: een hand boven de ogen om in de verte te kijken; vandaar “kijken” en ook “lezen” (een boek bekijken). De reduplicatie 看一看 is het patroon V + 一 + V: “even doen, kort doen”. 吧 = 口 + 巴, het partikel van een voorstel: “laten we, ga maar”.
Grammatica: een gebiedende zin zonder onderwerp: 去书店看一看吧. Het werkwoord 去 opent, de plaats volgt, en 看一看 is het doel. 一 + V is geen telwoord: 看一看 betekent niet “één keer kijken” maar “even kijken”, en met 吧 klinkt het vriendelijk. Ook 看看 en 看一下 doen hetzelfde. Let op: 看一看 heeft geen 了, dus het is geen afgeronde gebeurtenis maar een voorstel; in zin 11 komt 看了看 met 了 voor een afgeronde korte handeling. Valkuil: 吧 niet in een echte vraag (dan 吗), en 看 niet verwarren met 看见 “zien” (zin 16).
Karakters: 今天 = vandaag (zin 1). 没 = 氵 + 殳; 有 = hebben; 没有 = niet hebben. Onthoud: 有 wordt altijd met 没 ontkend, nooit met 不. 课 = 讠 + 果 = les (zin 5). 就 = 京 + 尤, een bijwoord met de betekenis “dan, meteen, gewoon”: het legt een gevolg. 想 = denken, willen (zin 1). 去 = gaan, 买 = kopen, 书 = boek (zin 1).
Grammatica: 今天没有课 is een aparte zin, daarna volgt het gevolg met 就: “vandaag heb ik geen les, dus dan wil ik gewoon boeken gaan kopen”. 就 staat achter het onderwerp en vóór het werkwoord; het is geen voegwoord, dus je hebt de komma nodig om de twee delen te verbinden. De werkwoordreeks 想去买书 = willen + gaan + kopen; het lijdend voorwerp 书 staat achteraan. Valkuil: 就 niet vooraan zetten (就我想 …), en niet 不有课. Voor “les” bestaat ook het maatwoord 节: 一节课.
Karakters: 上午 = 上 (boven) + 午; 午 is de aardse tak van 11 tot 13 uur, vandaar 上午 = voormiddag, 下午 = namiddag, 中午 = middag. 吃 = 口 + 乞 = eten. 完 = 宀 (dak) + 元 = af, klaar; achter een werkwoord “helemaal af”: 吃完 = opeten. 早 = 日 + 十 = vroeg; 饭 = 饣 + 反 = maaltijd; 早饭 = ontbijt. 拿 = 合 (samen) + 手 (hand): met de hand samennemen = pakken. 个 is het algemene maatwoord; 一 vóór een vierde toon wordt yí, dus yí gè. 包 = 勹 (omhullen) + 巳 = bundel, tas; met 子 wordt 包子 het gestoomde broodje (de woordenlijst noemt die vorm); in de zin staat 包, de tas.
Grammatica: 上午吃完早饭 = “nadat ik in de voormiddag ontbeten had”: geen 以后, maar het resultaatcomplement 完. Dan de hoofdzin: 拿了一个包 = ik pakte een tas; 了 staat na het werkwoord en 一个 komt erna. Valkuil: 吃完 is “opgegeten”, niet “aan het eten”; 一个包 is “een tas”, geen broodje.
Karakters: 看 = 手 boven 目 (zin 8). 手机 = 手 (hand) + 机 (machine, 木 + 几): “handmachine” = mobiele telefoon, net als 电脑 “elektrisch brein”. 上 = boven, op; na een zelfstandig naamwoord een postpositie: 手机上 = op de telefoon, zoals 桌子上 (“op tafel”). 的 koppelt hier geen bezit maar een plaats aan het zelfstandig naamwoord: 手机上的时间 = “de tijd op de telefoon”; vergelijk zin 3, waar 的 hetzelfde deed met een bijzin. 时间 = 时 (日 + 寸) + 间 (门 + 日, ruimte tussen deuren) = tijd.
Grammatica: 看了看 is het patroon V + 了 + V: een korte handeling die echt gebeurd is, “ik wierp even een blik”. Vergelijk zin 8: 看一看 is “even kijken” zonder 了, een voorstel of bevel; met 了 wordt het verleden. De zin eindigt op een komma: het verhaal loopt door in zin 12. Valkuil: 看手机 betekent “naar je telefoon kijken”; en 上 is hier geen werkwoord maar een postpositie, dus niet 手机的时间.
Deze zin loopt door op zin 11: daar keek ik op mijn telefoon, hier stap ik naar buiten. 就 (jiù) = "dan, meteen" en plakt de delen aan elkaar, als in zin 9 (今天没有课,我就想去买书). 从 (cóng) = "vanaf": twee keer 人 achter elkaar, twee mensen die elkaar volgen. 家里 = huis + binnen: 家 is een dak (宀) met een varken (豕) eronder, het oude beeld van een boerderij; 里 (田 veld + 土 aarde) = "binnen". 出来 = uit + komen, een richtingscomplement: 出 de beweging naar buiten, 来 de beweging naar de spreker toe. 往 (wǎng) heeft radicaal 彳 "lopen" en betekent "in de richting van"; 走 (zǒu) = lopen, weggaan.
De constructie is 从 + plaats + 出来 ("vanuit huis naar buiten komen") en 往 + bestemming + 走 ("richting boekhandel lopen"). De plaats staat vóór het werkwoord: 往书店走, niet 走书店. Een valkuil: 从家里出 klinkt niet, het richtingswoord 出来 hoort erbij; en 走 alleen is "weglopen", terwijl 走路 (zin 13) "te voet gaan" is.
喜欢 (xǐhuān) = "leuk vinden", letterlijk "blij + vreugde": 喜 is een trommel boven een mond, feest dus, en 欢 = 又 + 欠. Je zag het in zin 2 (我很喜欢读书). 走路 = "de weg lopen": 走 = lopen, 路 = weg, met links radicaal 足 "voet" en rechts 各. 走 alleen is "weglopen, vertrekken" (zin 12), 走路 is "te voet gaan, wandelen" als bezigheid. 今天 = vandaag (zin 1), 也 (yě) = ook, 不太忙 = "niet zo druk": 太 = te, 忙 = druk, met links 忄 het hartradicaal en rechts 亡 "verdwijnen" — ezelsbrug: je hart is even weg van de drukte.
Grammatica: 也 staat ná het onderwerp en vóór het werkwoord: 我今天也不太忙. 不太 + bijvoeglijk naamwoord is de vriendelijke trap: 不太忙 klinkt als "het valt mee". In de eerste helft ontbreekt 很 bewust: 我喜欢走路 is een gewone uitspraak, 很喜欢 zou "heel graag" toevoegen. Een valkuil: 走路 is niet "naar buiten gaan" maar "lopen als manier van verplaatsen"; voor "ik ga te voet naar de winkel" zeg je 我走路去商店.
离 (lí) = "afstand tot, verwijderd van". De opbouw van dit karakter is in de loop der tijd vervaagd; leer het als geheel en onthoud de formule A 离 B 远/近 = "A is ver van B / dicht bij B". 我家 = mijn huis: 我 + 家 zonder 的, omdat huis en familie zo nauw bij je horen dat het bezitspartikel wegvalt. 远 (yuǎn) = ver, met radicaal 辶 "lopen" linksonder en 元 rechtsboven; het tegengestelde is 近 = dichtbij. 十分钟 = tien minuten: 分 = delen (八 "uiteen" boven 刀 "mes"), 钟 = klok (金 metaal + 中), 分钟 = minuut.
De tweede helft is compact: 走路 + tijdsduur = "te voet, tien minuten". Er is geen werkwoord "duren" nodig en er komt geen maatwoord bij 分钟: 十分钟 is zelf al een maat. Let op de volgorde: 书店离我家不远, dus "boekhandel - vanaf - mijn huis - niet ver". Een valkuil is 离 verwarren met 从 (zin 12): 从 = "vanaf" bij beweging (从家里出来), 离 = afstand tussen twee punten. En 分钟 krijgt nooit 个 ertussen: niet 十个分钟.
今天天气 is geen fout maar twee woorden die op elkaar lijken: 今天 = vandaag (zin 1) en 天气 = weer. 天 = hemel, dag (een 大 "groot" mens onder een streep 一, de hemel erboven); 气 = lucht, damp, de adem die je in de winter ziet; samen "hemel + damp" = het weer. 很 = heel, maar in een gewone mededeling is 很好 bijna gewoon "goed": 很 verbindt onderwerp en bijvoeglijk naamwoord. 外面 = buiten: 外 = buiten (tegenstelling van 里, zin 12), 面 = zijde, gezicht; dezelfde 面 zit in 里面 (zin 19). 有 = "er is, er zijn": 又 (hand) + 月 (vlees) — ezelsbrug: een hand die vlees vasthoudt, dus "hebben".
De tweede helft is een existentiële zin: plaats + 有 + zelfstandigheid. 外面有很多人 = "buiten zijn er veel mensen". Het Nederlands zegt "er zijn", het Chinees zet de plaats vooraan en gebruikt 有, niet 是: 外面是很多人 is fout. 很多 staat direct voor 人, zonder 的. Een valkuil is de dubbele 天: schrijf 今天天气, niet 天天天气.
路上 = onderweg, letterlijk "op de weg": 路 = weg (radicaal 足 "voet" + 各), 上 = op, boven (zin 11: 手机上). 看见 = zien, een resultaatcomplement: 看 = kijken (een hand boven het oog), 见 = zien (een oog op poten). 看 alleen is "kijken", 看见 is "kijken en het echt zien". 一家 = één, met maatwoord 家 voor zaken en huishoudens: een restaurant is als het ware een "huis". Voor boeken gebruik je 本 (zin 4). 小 = klein, 饭店 = restaurant: 饭 = eten, rijst (饣 + 反), 店 = winkel, zaak (广 dak-radicaal + 占).
Let op de volgorde in de objectgroep: 一家 + 小 + 饭店, dus eerst het maatwoord, dan het bijvoeglijk naamwoord, dan het zelfstandig naamwoord; 一小家饭店 is fout. De komma aan het eind is belangrijk: deze zin loopt door in zin 17, waar 还 het tweede ding toevoegt dat ik zag. Een valkuil: 一家 is hier geen "familie" maar puur het maatwoord, en 饭店 kan ook "hotel" betekenen.
还 (hái) = "nog, bovendien", geen tijdwoord maar een toevoeging: na 路上我看见一家小饭店 (zin 16) zegt deze zin "en ik zag óók nog ...". Vergelijk 也 (zin 13): 也 = "ook", 还 = "en daarbij nog". 有人 = iemand, letterlijk "er is een mens": 有 (zin 15) + 人. In zin 20 kom je 有的人 tegen, "sommige mensen", een klein maar belangrijk verschil. 坐 = zitten: twee mensen (人人) op de grond (土). 在 = op, in; hier plakt het de plaats achter het werkwoord: 坐在外面 = "buiten zitten". 喝茶 = thee drinken: 喝 = drinken (口 mond + 曷), 茶 = thee (艹 boven 人 en 木: een plant die je plukt).
De hele zin is een ketting van werkwoorden zonder voegwoorden: 看见 → 有人 → 坐在外面 → 喝茶. Het Chinees stapelt ze achter elkaar; het Nederlands heeft "die ... zaten te drinken". Een valkuil: 在 + plaats staat vóór het werkwoord als het om de handeling gaat (他在外面坐) en erachter als het om het resultaat gaat (他坐在外面); 坐在 is hier natuurlijker.
一会儿 (yíhuìr) = een tijdje, een momentje: 一 = één, 会 = samenkomst, moment, en 儿 is het noordelijke erretje dat het woord luchtig maakt. 走了一会儿: het eerste 了 staat direct na het werkwoord en markeert dat de handeling afgerond is, waarna de duur volgt — dus werkwoord + 了 + duur, nooit 一会儿走了. 就 (jiù) = "dan, meteen", het bruggenbouwertje van zin 9 en 12: na "een tijdje lopen" komt 就, "en toen". 到 (dào) = aankomen, bereiken: 至 "aankomen" met 刂 (mes) ernaast; 到了书店 = "bij de boekhandel aangekomen".
Twee keer 了 in één zin, met twee taken: het eerste hoort bij de voltooide handeling (ik heb een tijdje gelopen), het tweede is de verandering van toestand: nu ben ik er. Dat tweede 了 staat achteraan, na het object: 到了书店. Een valkuil: 一会儿 is geen maatwoord; het is een tijdsduur achter het werkwoord. En 到 is "aankomen", niet "gaan": 去书店 = naar de winkel gaan, 到书店 = er aankomen.
里面 = binnenin, van 里 (binnen: 田 veld + 土 aarde, het land binnen de velden) en 面 (zijde, gezicht). Het hoort bij een familie: 外面 (buiten, zin 15), 上面 (bovenop), 下面 (eronder) — 面 werkt als "kant". 有 = er is, er zijn (zin 15); 很多 = heel veel; 人 = mens, een tekening van een rechtopstaand figuur met twee benen. 也 = ook, en dat is hier het sleutelwoord: de tweede helft is een spiegel van de eerste, met 也 + 有 in plaats van een nieuw onderwerp.
De constructie is twee keer "plaats + 有 + hoeveelheid + zelfstandig naamwoord": 里面有很多人,也有很多书. Het onderwerp 里面 staat vooraan als thema ("wat betreft binnen"), en het tweede deel hoeft het niet te herhalen. Merk op dat 很多 zonder 的 voor het zelfstandig naamwoord staat; in deze gewone, telbare mededeling is 很多人 de natuurlijke vorm. Een valkuil: gebruik 有 en niet 是 ("binnen zíjn veel mensen" is fout), en zet 也 niet vooraan: 也里面 kan niet.
有的 = "sommige": 有 ("er zijn") + 的, dat hier nominaliseert — "van de mensen die er zijn, zijn er die ...". Zo krijg je 有的人 = sommige mensen, tegenover 有人 = iemand (zin 17). 坐 = zitten (twee mensen 人人 boven de grond 土), 着 (zhe) = het duratieve partikel: het houdt een houding aan. 坐着 = "zittend, gezeten". 读书 = lezen, studeren: 读 = lezen (讠 + 卖), 书 = boek (zin 1). 很少 = heel weinig, 说话 = praten: 说 = spreken (讠), 话 = woorden (讠 + 舌, tong).
De kracht van deze zin zit in 着: het eerste deel beschrijft de houding waarin het tweede gebeurt. 坐着读书 = "zittend lezen", dezelfde ketting als 坐在外面喝茶 in zin 17, maar met 着 in plaats van 在. Het verschil: 坐在 + plaats = "ergens gaan zitten", 坐着 = "in zittende houding". Een valkuil: 着 wordt niet met 了 gecombineerd voor een afgeronde handeling, en 很少 staat vóór het werkwoord (很少说话), niet erna. En 有的人 roept altijd een tegenstelling op (zin 24).
我看见他们: 看见 = zien (zin 16), 他们 = zij, met 们 als meervoudsachtervoegsel; 他 = hij (亻 mens + 也), 们 = 亻 + 门, een deur vol mensen. Gebruik 他们 voor een gemengde groep, 她们 alleen voor vrouwen. 也 = ook (zin 13): ik zag hen en wilde daarom ook iets. 想 = willen, van plan zijn (zin 1). 找 = zoeken (扌 hand + 戈); 一本: 本 is het maatwoord voor boeken, van oorsprong een boom met een streep bij de wortel, "de stam" — een boek als een blok. 好书 = een goed boek, zonder 的.
Deze zin herhaalt bijna letterlijk de constructie van zin 4: 想 + 找 + 一本 + (beschrijving) + 书. Vergelijk 我想找一本自己能读的中文书 met 也想找一本好书: het maatwoord staat vóór het zelfstandig naamwoord en het bijvoeglijk naamwoord erna, dus 一本好书 en niet 一好书本. Een valkuil: het maatwoord 本 kan niet wegvallen, ook al zegt het Nederlands gewoon "een goed boek"; en 好书 is geen boekhandel, dat is 书店.
想 = denken, van plan zijn; met de dubbele punt en de aanhalingstekens erachter is dit een citaat van mijn eigen gedachte, zoals in zin 7. 多 (duō) = veel, meer: twee 夕 (avondschemeringen) boven elkaar — ezelsbrug: veel avonden bij elkaar. Hier staat 多 vóór het werkwoord en betekent het "meer": 多看 = meer lezen. 几 (jǐ) = een paar, enkele: in een vraag "hoeveel", in een mededeling "een paar". 几本书 = een paar boeken, met 本 als maatwoord (zin 4 en 21) — 几 vraagt altijd een maatwoord achter zich.
De constructie 多 + werkwoord + 几 + maatwoord + zelfstandig naamwoord is een echt spreektaalpatroon: "vandaag wat meer boeken lezen". 多 vóór het werkwoord is de goede plek: 多吃点儿, 多看书. Zet 多 niet achter het werkwoord: 看多书 bestaat niet. Een valkuil is 几 verwarren met 多少: 多少 vraagt naar een open aantal, 几 naar een klein aantal. En let op de toon: 几 is jǐ (derde toon), niet jī.
Ik kijk naar links. 左 (zuǒ) = links: 𠂇 (een hand) boven 工 (werktuig) — een hand die een werktuig vasthoudt. 边 (biān) = kant, rand: 辶 "lopen, weg" + 力 "kracht". Zo werkt het ook met 右边 (rechts) en 后边 (achter): richting + 边. 的 koppelt de plaats aan het ding: 左边的桌子 = de tafel links. 桌 (zhuō) = tafel, onderaan 木 "hout"; 子 maakt er een gewoon ding van, zoals in 椅子 (stoel).
De kern is de plaatsconstructie: 桌子 + 上 = "op de tafel". 上, 里, 下, 中 staan achter het zelfstandig naamwoord, nooit ervoor. Dan volgt 有: 桌子上有很多书 = "er zijn veel boeken op de tafel", een bestaanszin zonder onderwerp, zoals in zin 19 (里面有很多人). 中 = midden, 文 = tekst en taal, dus 中文 = Chinees; 书 = boek; 很多 = heel veel (多 = twee keer 夕 "avond").
Valkuil: niet 上桌子 zeggen, en 很多 staat zonder 的 voor het zelfstandig naamwoord: 很多中文书, niet 很多的.
有的 (yǒude) = "sommige": 有 "er is" + 的, samen één woord, zoals in zin 20 (有的人坐着读书). 有 is een hand (𠂇) boven 月 "vlees": vlees vasthouden = hebben. 的 bakent hier de groep af: "van de boeken die er zijn". 大 (dà) = groot, een mens met wijd uitgestoken armen; 小 (xiǎo) = klein, drie pennestreken. 很 (hěn) = heel: 彳 "lopen" + 艮, en het is de vaste koppeling vóór een bijvoeglijk naamwoord zonder 是: 很大 = "is heel groot".
De truc is de parallel: 有的 …,有的 … = "sommige …, andere …". Het tweede 有的 herhaalt 书 voor de cadans; 有的很大,有的很小 kan ook. Het contrast wordt niet met 但是 gemarkeerd — de tegenstelling zit in de herhaling zelf.
Valkuil: 很 is hier geen nadrukkelijk "heel" maar de neutrale koppeling; zonder 很 klinkt 这本书大 als een vergelijking. Zeg niet 有的是很大: 是 hoort hier niet. Het patroon komt terug in zin 25.
Weer een tweedeling, nu met 有 … 没有 als tegenpool. 画 (huà) = tekenen, tekening: bovenaan een streep, in het midden 田 "veld", onderaan een open kader — een veld met lijnen, vandaar "afbakenen, tekenen". Als zelfstandig naamwoord "prent", als werkwoord "tekenen"; 画画 = een tekening maken. 书上 = "op de bladzijde, in het boek": 书 = boek, 上 = boven; bij teksten betekent 上 "in" (书上说 = het staat in het boek), net als in 报上 en 网上.
Grammatica: 有的没有 is een volledige zin met weggelaten werkwoord: "sommige hebben het niet". Chinees laat herhaling vallen, dus 有的书上有画,有的没有. Ontkennen van 有 gaat met 没有, nooit met 不有. Let op de dubbele 有: de eerste hoort bij 有的, de tweede is "heeft".
Valkuil: 没有 is hier "niet hebben", geen "nog niet" — daarvoor is 还没 (zin 31: 还不会).
Ik weet het niet meer. 知 (zhī) = weten: 矢 "pijl" naast 口 "mond" — woorden die recht als een pijl uit je mond komen. 道 (dào) = weg: 辶 "lopen" + 首 "hoofd"; 知道 = "de weg weten" = weten. Verschil met 认识 (zin 29): 知道 gaat over feiten, 认识 over mensen en tekens die je herkent. 自己 (zìjǐ) = zelf: 自 was een neus (je wijst naar je eigen neus), 己 = zichzelf.
De constructie is 不知道 + vraagzin: "ik weet niet …". Het Chinees plakt de vraag er direct achter, zonder "of" of "wat": 自己要买哪本. 哪 (nǎ) = welke, 口 + 那 (die) als klankdrager; 哪 vraagt altijd een maatwoord: 哪本 = welk exemplaar, en 书 mag weg omdat het genoemd is. 要 + werkwoord = "van plan zijn"; 买 = kopen.
Valkuil: 哪 (nǎ, derde toon) tegenover 那 (nà, vierde) = die; en 自己 verwijst terug naar 我, dus "wat ikzelf wil kopen". Dat patroon staat al in zin 4.
Een ritmezin. 了 (le) direct na het werkwoord = de handeling is afgerond, een feit dat achter je ligt; geen verleden tijd maar een aspect (zoals in zin 28). 一 + 本 = "één exemplaar": 本 (běn) is het maatwoord voor gebonden dingen — boeken, schriften. Omdat 书 al duidelijk is, mag het zelfstandig naamwoord weg: 一本 = "eentje (boek)". 又 (yòu) = weer, opnieuw, bij herhaling in het verleden; voor de toekomst gebruik je 再: 明天再看一本.
De structuur is werkwoord + 了 + hoeveelheid, twee keer: de standaardmanier voor "het ene na het andere" (我喝了一杯,又喝了一杯). Het tweede deel heeft geen eigen onderwerp nodig; 又 plakt het aan het eerste vast. Het maatwoord zonder 书 kwam al in zin 21 en 22.
Valkuil: 了 hoort direct achter 看, niet achter 一本, en 又/再 verwisselen is de klassieke fout. 看 betekent hier "lezen", net als in zin 22.
Ik heb iets opgepakt. 拿 (ná) = pakken: 合 "samen" boven 手 "hand" — twee handen die samen iets vastpakken. 了 markeert de afgeronde handeling, net als in zin 27. 一本 = één exemplaar (本 = maatwoord voor boeken), daarna de beschrijving: 很大的中文书. 很 = heel, 大 = groot, 的 maakt van 很大 een bepaling bij 书: "een heel groot Chinees boek". 中 = midden (een streep door een vak), 中文 = "de taal van het midden".
De volgorde is maatwoord + bepaling + zelfstandig naamwoord. De 的 is hier verplicht, want 很大 is een beschrijving met 很 erin: 很大的书, niet 很大书. Vergelijk zin 21: 一本好书, waar 好 alleen staat en 的 wegblijft. Ook 中文书 heeft geen 的, want 中文 is een vaste soortnaam.
Valkuil: 拿 is niet "brengen" (dat is 带), en de volgorde mag je niet omdraaien tot 很大的书一本.
De kern is de betrekkelijke bijzin zonder voegwoord: 很多我不认识的字 = "veel tekens die ik niet ken". De hele beschrijving staat vóór het zelfstandig naamwoord, afgesloten met 的: 我不认识 + 的字. 认识 (rènshi) = kennen, herkennen: 认 = 讠 "woord" + 人 "mens" (iemand aan zijn woorden herkennen), 识 = 讠 + 只. Het gaat om mensen, plaatsen en tekens, niet om feiten — daarvoor is 知道 (zin 26). 字 (zì) = teken: 宀 "dak" boven 子 "kind", een kind onder een dak dat leert schrijven. 汉 in 汉字 (zin 3) is de naam van de Han-Chinezen.
这 (zhè) = dit; 这本书 = dit boek, met 本 als maatwoord. 有 = hebben, er is: 这本书有很多…字 = "dit boek heeft veel tekens", een bestaanszin met 有, zoals in zin 23 en 25.
Valkuil: 不 + 认识 wordt nooit 没认识, en de bijzin heeft geen 的 na 我: niet 我的不认识的字. Dezelfde constructie komt terug in zin 34.
Twee handelingen achter elkaar, elk met 了. 读 (dú) = lezen, hardop of studerend: 讠 "woord" + 卖. 了 + 一会儿 = "een tijdje": 一会儿 (yíhuìr) is een korte, onbepaalde duur; 儿 is de -r van de spreektaal. De duur staat ná het werkwoord: 读了一会儿 = "ik heb een tijdje gelezen". 觉得 (juéde) = vinden, voelen: 觉 met onderaan 见 "zien" (waarnemen); 有点儿 (yǒudiǎnr) = een beetje, met de ondertoon "jammer". 累 (lèi) = moe: 田 "veld" boven 糸 "zijde" — eerst op het veld werken en dan nog spinnen.
有点儿 staat vóór het bijvoeglijk naamwoord (有点儿累), terwijl 一点儿 ná het werkwoord een hoeveelheid is (喝一点儿水). 有点儿累 = "een tikje moe", geen neutrale mededeling. De 了 in 读了一会儿 markeert geen resultaat maar een duur die achter je ligt, zoals in zin 11 (我看了看手机).
Valkuil: 觉得 is geen "denken" (dat is 想 of 认为) maar een gevoel of indruk; wat ik daarna dacht, staat in zin 31.
Weer een gedachte tussen aanhalingstekens, zoals in zin 22. 这 + 本 + 书 = dit boek, met 本 als maatwoord. Het onderwerp staat vooraan als topic, daarna 我: de Chinese topic-comment-structuur, "wat dit boek betreft, ik kan het nog niet lezen". 还 (hái) = nog: 辶 "lopen" + 不. 会 (huì) = kunnen in de betekenis "aangeleerd hebben": 我会说中文 = ik kan Chinees spreken. 不会读 = "kan het nog niet lezen", omdat ik de tekens niet ken.
De volgorde is topic + onderwerp + 还 + 不 + 会 + werkwoord; 还 staat vóór de ontkenning: 还不会, niet 不会还. Na 会 komt het werkwoord direct: 会读, 会说, 会写, zonder 得.
Valkuil: 不会 (niet geleerd) tegenover 不能 (niet mogen of niet mogelijk) — een veelgemaakte fout. En 还 betekent hier "nog steeds", terwijl het in 还有很多 "bovendien" is. Dezelfde 还 komt terug in zin 34.
Er komt iemand aan. 一 + 位 = "één" voor personen: 位 (wèi) is het beleefde maatwoord voor mensen, 亻 "mens" naast 立 "staan" — iemand die netjes rechtop staat. Voor een mevrouw in een winkel gebruik je 位 liever dan 个. 女士 (nǚshì) = mevrouw: 女 is een vrouw met gekruiste armen, 士 de "heer, geletterde" (twee strepen, bovenste korter). Let op: 士, niet 土 "aarde".
过来 (guòlái) = deze kant op komen: 过 = passeren (辶 + 寸) + 来 "komen", een richtingscomplement dat de beweging naar de spreker aangeeft. Dan volgt het tweede werkwoord zonder nieuw onderwerp: 过来,问我想买什么 = "kwam aanlopen en vroeg wat ik wilde kopen": één onderwerp, werkwoorden in de volgorde van de gebeurtenis. 问 (wèn) = vragen: 门 "deur" + 口 "mond". 想买什么 is een indirecte vraag als lijdend voorwerp van 问 — geen 吗, geen vraagteken.
Valkuil: 过来 tegenover 过去 (van je af), en 什么 vraagt naar een ding, 哪个 naar een keuze.
Ik antwoord: 说 (shuō) = zeggen, 讠 "woord" + 兑. Vergelijk zin 31: 想 leidt een gedachte in, 说 een uitspraak. Binnen de aanhalingstekens staat een volledige zin: 我想买一本中文书. 想 (xiǎng) = willen, van plan zijn (ook "denken", zoals in zin 22); 买 (mǎi) = kopen, in de traditionele vorm 買 een net (罒) boven schelpengeld (貝), geld vangen met een net. 一本 = één exemplaar, 本 is het maatwoord voor boeken; 中文书 zonder 的, want 中文 is een vaste soort (vergelijk zin 28).
De aanhaling heeft geen eigen "dat": dubbele punt en aanhalingstekens, zoals het Chinees citeert. Het onderwerp 我 wordt binnen de aanhaling herhaald; dat is normaal. 想 + werkwoord = "willen"; voor "willen hebben" zeg je 想要.
Valkuil: 说 is niet 讲 (meer "uitleggen, vertellen"), en het werkwoord kent geen verleden tijd — de tijd blijkt uit de context. Let op 买 (mǎi, derde toon) tegenover 卖 (mài, vierde) = verkopen.
Bijna een herhaling van zin 3: 但是我认识的汉字还不太多. Hier staat 不多 in plaats van 不太多, dus zonder de verzachtende trap. 但是 = maar: 但 is 亻 (mens) + 旦 (dageraad), 是 = zijn (zin 1). 认识 = kennen: 认 = 讠 + 人, 识 = 讠 + 只, twee keer het spraakradicaal, want kennen doe je met woorden (zin 3). 的 is hier geen bezit maar een schakel: alles vóór 的 beschrijft het zelfstandig naamwoord erna, dus 我认识的汉字 = de karakters die ik ken. 汉字 = Chinese tekens: 汉 = 氵 + 又, de Han; 字 = 宀 (dak) boven 子 (kind) = teken.
Grammatica: 还 (hái) = nog, met 不 erna: nog niet veel, dus 还 + 不 + 多. 多 is een bijvoeglijk naamwoord, dus 不 staat er direct voor. Let op de volgorde: 汉字 staat vóór 还, want 还 hoort bij het hele gezegde. Een valkuil: 认识 gebruik je voor mensen en woorden die je kent, 知道 = weten (een feit); en zeg niet 我认识汉字不多 zonder 的, dan wordt het een losse mededeling.
她 = zij, met 女 (vrouw) + 也; de vrouwelijke vorm van 他 bestaat pas sinds de twintigste eeuw, en alle drie klinken als tā (zin 6). 说 = zeggen (zin 6). 没关系 = geen probleem: 没 = niet hebben, 关 = sluiten, 系 = verbinding (een draad met een knoop); letterlijk er is geen verband, dus het geeft niet. Antwoord op een verontschuldiging. 帮 = helpen (邦 + 巾: je steekt de hand uit), 你 = jij, 找 = zoeken (zin 4 en 21).
De constructie 我帮你找 is een echt Chinees patroon: 帮 + persoon + werkwoord = voor iemand iets doen. Het werkwoord 找 staat achteraan, zonder 去 of 来 ertussen. Vergelijk 帮忙: dat is hulp bieden als los werkwoord en kan geen lijdend voorwerp krijgen, dus 我帮忙你找 is fout; het is 我帮你找 of 我帮忙找. Een valkuil: let op de toon van 没 (méi, tweede toon), en 没关系 heeft geen 有, ook al zeg je in het Nederlands er is niets aan de hand.
跟 = met, volgen: 足 (voet) + 艮, dus achter iemand aan lopen. 她 = zij (zin 35), 走 = lopen (zin 12 en 13), 到 = aankomen (zin 18); 走到 is werkwoord + resultaatcomplement: lopend ergens aankomen. 书店 = boekhandel (zin 1): 书 = boek, 店 = winkel (广 dak + 占). 的 koppelt hier geen bezit maar een plaats: 书店的右边 = de rechterkant van de boekhandel. 右边 = 右 + 边; 右 toont een hand (一 + 丿) bij een mond (口), 边 = 辶 (lopen) + 力 = kant. De familie: 左边, 上边, 那边 (zin 37), 这边 (zin 40).
Grammatica: 跟 + persoon + werkwoord = met iemand meegaan, iemand volgen. Het Nederlands zegt ik liep met haar mee, het Chinees zet 跟 direct na het onderwerp en vóór het werkwoord: 我跟她走. Een valkuil: 跟她走 kan ook met haar weglopen betekenen; de richting komt pas uit 到 ... 右边. En 到 is geen naar: 去书店 = naar de winkel gaan, 走到书店 = er lopend aankomen (zin 18).
那边 = die kant: 那 = die, daar (met 阝, de stad-component, rechts), 边 = kant (zin 36). Samen: de kant daar, tegenover 这边 (zin 40). 有 = er is, er zijn (zin 15 en 19). 很多 = heel veel. 小 = klein (drie stipjes, een klein ding). 一点儿 = een beetje: 一 + 点 (punten, een druppel) + 儿, het noordelijke erretje; je hoort yìdiǎnr, met toonverandering van 一. 的 schakelt de beschrijving aan het zelfstandig naamwoord: 小一点儿的书 = boeken die wat kleiner zijn.
Grammatica: bijvoeglijk naamwoord + 一点儿 = een beetje ...er, dus een impliciete vergelijking: kleiner dan de andere boeken. 一点儿 staat achter het bijvoeglijk naamwoord: 小一点儿, nooit 一点儿小. Vergelijk 有点儿, dat nogal, wat betekent en meestal iets negatiefs inleidt: 有点儿贵 = wat duur. Een valkuil: 的 mag hier niet weg, 小一点儿书 leest niet; en 很多 staat juist zonder 的 voor 书.
拿 = pakken, met de hand samennemen: 合 (samen) boven 手 (hand), je zag het in zin 10 (我拿了一个包). 了 staat direct na het werkwoord en markeert de afgeronde handeling: 拿了 = had gepakt. 两 = twee, en dat is de vorm die vóór een maatwoord hoort; 二 gebruik je bij tellen en in getallen: 两本书, niet 二本书. 本 = maatwoord voor boeken (zin 4, 21, 22), van oorsprong de stam van een boom. 书 = boek (zin 1).
让 = laten, toestaan (讠 + 上): 让我看一下 = laat me even kijken. Het is een causatief werkwoord: 让 + persoon + werkwoord; vergelijk 请 (vragen, beleefd) en 叫 (laten, ook in de spreektaal). 一下 = even, een korte handeling, en het maakt het verzoek zachter dan 看 alleen. Grammatica: twee werkwoorden achter elkaar, 拿了两本书 en 让我看一下, zonder voegwoord; het eerste zegt wat ze deed, het tweede wat ze daarmee wilde. Een valkuil: 一下 is geen maatwoord voor 书 maar een bijwoord van duur, en 了 hoort na 拿, niet na 书.
我 en 说 kende je al (zin 6). 谢谢 = dank je: 谢 = 讠 + 射, twee keer achter elkaar gezegd; het is de gewone dankbetuiging, ook in winkels. 都 = allemaal: 者 + 阝, en het slaat op alle leden van een groep. 看一看 = V + 一 + V, het patroon van zin 8 (去书店看一看吧) en verwant aan 看一下 (zin 38): even kijken. Het verschil is klein: 看一看 klinkt iets losser en uitnodigender, 看一下 iets neutraler.
Grammatica: 都 staat ná het onderwerp en vóór het werkwoord; met een hulpwerkwoord mag het ook na 想: 我想都看一看 = ik wil ze allemaal even bekijken. 都 verwijst hier naar de twee boeken uit zin 38; het Nederlands zegt allebei, het Chinees 都. Een valkuil: 都 niet verwarren met 也 (zin 13): 也 = ook, 都 = allemaal; en zet 都 nooit vóór 我. Merk ook op dat 谢谢 binnen een citaat staat: de dubbele punt en de aanhalingstekens zijn precies zoals in zin 33, waar ik ook iets zei.
这边 = deze kant (zin 37: 那边, zin 36: 右边); 的 koppelt het aan 书: 这边的书 = de boeken van deze kant. 也 = ook (zin 13): ook hier zijn mooie plaatjes, net als bij de andere boeken. 有 = er zijn (zin 15, 19). 很多 = heel veel, zonder 的 voor het zelfstandig naamwoord. 好看 = mooi om naar te kijken: 好 (goed) + 看 (kijken), een combinatie die je als één bijvoeglijk naamwoord gebruikt, zoals 好吃 (lekker) en 好听 (mooi om te horen). 的 in 好看的画 is wél nodig, want het beschrijft één soort ding. 画 = tekenen én schilderij: een penseel (一) boven 田 in een kader (凵).
Grammatica: de zin heeft een thema vooraan (这边的书), dan 也 + 有 + hoeveelheid + zelfstandig naamwoord. Let op het contrast: 很多好看的画 = veel mooie plaatjes, waarbij 很多 zonder 的 staat en 好看的 met 的. Een valkuil: 好看 is geen werkwoord maar een bijvoeglijk naamwoord; ontken met 不好看, niet met 没好看. En 画 kan ook werkwoord zijn: 我画画 = ik teken.
第一 = eerste: 第 is het rangtelwoordvoorvoegsel (竹 + 弟) en komt altijd vóór een getal; 一 = één. Samen met het maatwoord: 第一本书 = het eerste boek. De volgorde is 第 + getal + maatwoord + zelfstandig naamwoord, dus niet 第一书. 本 = maatwoord voor boeken (zin 4, 21, 38), 书 = boek (zin 1). 有 = hebben, er zijn (zin 15). 很多 = heel veel, 汉字 = Chinese tekens (zin 3 en 34). 也 = ook (zin 13): het tweede deel voegt iets toe. 有 herhaalt zich: 也有画 = en ook plaatjes. 画 = schilderij (zin 40).
Grammatica: het Chinees herhaalt het werkwoord waar het Nederlands het weglaat: veel karakters én plaatjes wordt 有很多汉字,也有画. Let op dat 第一 hier niet nummer één betekent maar de eerste in een reeks; in zin 45 komt 第二, de tweede. Een valkuil: het maatwoord 本 mag niet wegvallen, 第一书 bestaat niet; en 汉字 is één woord, schrijf het niet als 汉 字. Een tweede valkuil: 也 staat vóór 有, niet achteraan.
看 = kijken, lezen (zin 8), 了 = voltooid: 看了. 一会儿 = een tijdje (zin 18: 走了一会儿), dezelfde constructie: werkwoord + 了 + tijdsduur. De tweede helft heeft geen eigen onderwerp: het is nog steeds 我, en het Chinees laat dat weg. 认识 = kennen (zin 3 en 34). 一些 = enkele, een paar: 一 + 些, waarbij 些 de meervoudige hoeveelheid aanduidt; 一些 kan zonder maatwoord voor een zelfstandig naamwoord staan: 一些字 = een paar tekens, zoals 有些 in zin 43. 字 = teken: 宀 (dak) boven 子 (kind), hetzelfde 字 als in 汉字.
Grammatica: 一会儿 is een tijdsduur achter het werkwoord, geen maatwoord; het verschil met 一下 (zin 38 en 39) is dat 一下 even, kort is en 一会儿 een poosje. 认识 is een toestandswerkwoord: 我认识他 = ik ken hem, en 认识了 zou nu ken ik hem (een verandering) betekenen. Een valkuil: 看了一会儿 betekent niet dat ik het boek heb uitgelezen, maar dat ik er een tijdje in keek; en 字 is een teken, 词 (zin 43) een woord.
但是 = maar (zin 34). 有些 = sommige: 有 (er zijn) + 些 (hoeveelheid), net als 有的 (zin 20); het kan ook wat, nogal betekenen (有些冷). 词 = woord: 讠 (spraak) + 司, een woord is iets dat je uitspreekt. Let op het verschil met 字: 字 is één teken, 词 is een woord van één of meer tekens, en dat verschil komt in deze les steeds terug (zin 42 en 46). 我 = ik. 还是 = nog steeds: 还 (zin 34) + 是, en het staat ná het onderwerp. 不太懂 = het niet goed begrijpen: 不 + 太 (te) + 懂 (begrijpen, 忄 hart + 董).
Grammatica: de zin is een thema-constructie: 有些词 staat vooraan als onderwerp van gesprek, dan komt 我 met de commentaar 还是不太懂. Vergelijk zin 34: daar stond 还 alleen (nog niet veel), hier 还是 (toch nog). Een valkuil: 还是 is ook het woord voor of in vragen (A 还是 B); hier is het een bijwoord. En 不太懂 is zachter dan 不懂: ik snap het niet helemaal in plaats van ik snap het niet. De komma na 有些词 hoort erbij.
我 = ik, 又 = weer, opnieuw: 又 beschrijft een herhaling die al gebeurd is, dus ik heb het nog eens gelezen. 读 = hardop lezen (zin 2 en 6), 了 = afgerond, 一次 = één keer: 次 is het maatwoord voor keer en staat achter het werkwoord. 还是 = nog steeds (zin 43), 不太懂 = het niet goed begrijpen (zin 43). De hele zin is een spiegel van zin 43, maar met 又读了一次 als nieuwe poging: ik heb het opnieuw gelezen en nog steeds snap ik het niet helemaal.
Grammatica: 又 + werkwoord + 了 + aantal keer: 又读了一次. Het werkwoord staat vooraan, de maatwoordgroep 一次 erachter. Vergelijk 再: 又 = weer voor iets dat al is gebeurd, 再 = weer, nog eens voor de toekomst of een verzoek (再见, 再说一次). Een valkuil: zeg niet 又读了二次, want bij 次 hoort 两 of 一; 二 staat alleen in getallen en rangtelwoorden. En 一次 is geen tijdsduur zoals 一会儿 (zin 42) maar een aantal keren. Merk ook op dat 还是 hier geen vraagwoord is.
De tweede is iets kleiner. 第 (dì) is een voorvoegsel dat van een getal een rangtelwoord maakt: 竹 boven 弟 "jongere broer", broers op een rij. Dus 第二 = tweede, 第一 = eerste (zin 41). In rangtelwoorden gebruik je 二, niet 两; 两 hoort vóór een maatwoord, zoals 两本书 (zin 38). 本 (běn) is het maatwoord voor boeken, zie zin 4 en 21.
De motor is 比 (bǐ) = "vergeleken met": A 比 B + bijvoeglijk naamwoord = "A is ...er dan B". Hier: 第二本书比第一本小一点儿, "het tweede boek is een beetje kleiner dan het eerste". De graad 一点儿 staat achter het bijvoeglijk naamwoord en verzacht het verschil; 书 is in 第一本 weggelaten omdat het al genoemd is.
Valkuil: na 比 nooit 很 — 比第一本小, niet 比第一本很小 — en de graad hoort achteraan: 小一点儿, niet 一点儿小. Verwar 一点儿 niet met 有点儿 (zin 30): 有点儿 staat vóór het bijvoeglijk naamwoord, 一点儿 erachter. Zin 46 herhaalt dat met 少一些.
Het tweede boek: veel prenten, wat minder tekst. 书 (shū) = boek (zin 1), 里面 (lǐmiàn) = binnenin: 里 = veld (田) boven aarde (土), 面 = zijde (zin 19). 书里面 = "in het boek", zoals 桌子上 (zin 23): het plaatswoord staat achter het zelfstandig naamwoord. 有 = er is, er zijn (zin 15), 很多 = heel veel, 画 (huà) = prent (en werkwoord, zin 25). 字 (zì) = teken (zin 3), 也 = ook (zin 13), 少 (shǎo) = weinig, 一些 (yìxiē) = wat, enkele.
Grammatica: twee mededelingen zonder 是. Eerst 书里面有很多画, een bestaanszin met 有; dan 字也少一些, waarin 也 het tweede punt aan het eerste knoopt. 少一些 = "wat minder", met 一些 achter het bijvoeglijk naamwoord, net als 一点儿 in zin 45. Het vergelijkt onuitgesproken met het eerste boek van zin 41, dat juist veel 汉字 had.
Valkuil: 画 is hier een zelfstandig naamwoord; 一些 hoort bij 少, niet bij 字. Zeg niet 书里面是很多画: daar hoort 有. En 少 is shǎo (derde toon), niet shào "jong".
Ik zag een hondje en een kat. 看 (kàn) = kijken: een hand boven een oog (zin 8). 见 (jiàn) = zien: een oog op poten. Achter elkaar wordt 看见 "kijken en het echt voor je hebben", een resultaatcomplement, als in zin 16 (路上我看见一家小饭店); 看 alleen is nog maar "kijken". 只 (zhī) is het maatwoord voor dieren — je ziet hetzelfde teken in 一只鸟, 一只猫 — en ook het bijwoord zhǐ "alleen maar" (zin 52): zelfde teken, ander woord.
狗 (gǒu) = hond, links 犭, het dierenradicaal, rechts 句 als klank; 猫 (māo) = kat, 犭 + 苗 (miáo). 小狗 = hondje, 小 + zelfstandig naamwoord zonder 的. 和 (hé) = en, maar het verbindt alleen zelfstandigheden: twee boeken, twee dieren. Twee zinnen verbind je niet met 和.
Toon: 一 vóór de eerste toon van 只 wordt yì, dus yì zhī. Valkuil: het maatwoord 只 mag niet weg, 一小狗 klinkt fout; voor twee dieren zeg je 两只, niet 二只. Het paar "kijken + resultaat" komt terug in zin 50.
Een uitroep van plezier. 它们 (tāmen) = "zij" voor dieren en dingen: 它 is een dak (宀) boven 匕, 们 maakt het meervoud (zin 5, 21). Voor mensen is het 他们 of 她们 (zin 6). 正在 (zhèngzài) = "precies aan het ...": 正 = recht, precies, 在 = zich bevinden. Samen drukken ze de duurvorm uit: de handeling is nu aan de gang. Alleen 在 kan ook (它们在玩), maar 正在 maakt het nadrukkelijker.
一起 (yìqǐ) = samen: 一 + 起 (opstaan, beginnen); 一 wordt yì door de derde toon van 起. 玩 (wán) = spelen: 王 (het jade-radicaal 玉) naast 元. 好玩儿 (hǎowánr) = leuk, letterlijk "goed om te spelen"; 儿 is de noordelijke -r. 真 (zhēn) = echt, en het staat vóór het bijvoeglijk naamwoord als uitroep: 真好玩儿 = "wat leuk!".
Valkuil: 正在 verdraagt geen 了 — het is een lopende handeling, dus 正在玩了 is fout. En 好玩儿 zeg je van een spel of een boek, niet van een persoon; 它们 hoort bij dieren, 他们 bij mensen.
Hetzelfde "even"-patroon als in zin 18 en 30. 看 (kàn) = kijken, in deze les ook "lezen" (zin 22, 27). 了 direct na het werkwoord markeert de afgeronde handeling, en pas daarna komt de duur: 看了一会儿 = "ik heb een tijdje gekeken, gelezen". 一会儿 (yíhuìr) = een tijdje: 一 + 会 (ogenblik) + 儿. Het is geen maatwoord maar een onbepaalde tijdsduur.
De tweede helft: 还 (hái) = nog (zin 17, 31), 想 = willen, 往 (wǎng) = in de richting van (zin 12: 往书店走), 后 (hòu) = achter, verder. 往后 = "naar achteren, verderop" — bij een boek "verder in het verhaal"; 想看 = "verder willen lezen". Let op de stapeling 还 + 想 + 往后 + 看: 还 staat vóór 想, niet erna. De komma scheidt twee handelingen die op elkaar volgen, zonder voegwoord.
Valkuil: 了 hoort direct achter 看, niet achter 一会儿 (niet 一会儿了); 往后 is hier geen "achteruit lopen" maar "verderop in de tekst". In zin 53 komt 看着 terug, de onafgeronde tegenhanger.
Weer een waarneming, nu met 又 (yòu) = "weer, opnieuw". Belangrijk verschil: 又 hoort bij iets wat al gebeurd is (zin 27: 又看了一本), 再 bij iets wat nog komt (明天再看). Hier vertelt het verhaal iets uit het verleden, dus 又. 看见 = zien (zin 16, 47). 一个: 个 is het algemene maatwoord (zin 10); 一 wordt yí door de vierde toon van 个, dus yí gè. 女孩儿 (nǚháir) = meisje: 女 = vrouw, 孩 = kind (子 + 亥), 儿 is de -r; 男孩儿 is een jongen, maar 女儿 is "dochter".
De structuur is 我 + 又 + 看见 + 一个 + 女孩儿 + 和 + 小狗. 和 (hé) verbindt de twee dingen die ik zie, als in zin 47. Merk op dat 小狗 geen eigen maatwoord krijgt: 一个 hoort bij 女孩儿, 和小狗 hangt er als tweede lid achter. Voor symmetrie zeg je 一个女孩儿和一只小狗.
Valkuil: 又 tegenover 再; 个 voor personen is gewoon, maar in een winkel of tegen een mevrouw kies je 位 (zin 32). Ook in zin 44 (我又读了一次) stond 又 al bij een herhaalde handeling.
De hond krijgt water. 女孩儿 (nǚháir) = meisje (zin 50), 给 (gěi) = geven: 纟 (zijde) + 合 (samen) — iets samenbrengen en overhandigen; in zin 5 was het "voor ons": 给我们上课. Het patroon is 给 + persoon + ding = "aan iemand iets geven". 小狗 = hondje (zin 47), 一些 (yìxiē) = wat, enkele (zin 46): 一 + 些. 水 (shuǐ) = water; het teken beeldt een stroom uit met druppels aan beide kanten. 喝 (hē) = drinken: 口 (mond) + 曷 (zin 17, 喝茶).
De bijzonderheid zit aan het eind: 给小狗一些水喝. Na het ding komt nog een werkwoord, 喝, dat het doel aangeeft: "geven om te drinken". Zo zeg je ook 给我一本书看 ("geef me een boek om te lezen") en 做点饭给他吃. Dat tweede werkwoord heeft geen eigen onderwerp; het slaat op degene die het ding krijgt.
Valkuil: de volgorde is 给 + ontvanger + gave, dus niet 给一些水小狗. En 喝 staat achteraan, niet 喝一些水小狗. 给 is gěi (derde toon); 一些 wordt yìxiē, met 一 als yì voor de eerste toon van 些.
Nu gaat het verhaal verder. 喝完 (hēwán) = uitdrinken: 喝 = drinken, 完 = klaar, af (zin 10: 吃完早饭). 完 achter een werkwoord is een resultaatcomplement: de handeling is tot het einde gebracht. 水 = water (zin 51). 就 (jiù) = "dan, meteen" (zin 9, 12, 18): na het drinken volgt onmiddellijk de volgende stap. 去 (qù) = gaan, 找 (zhǎo) = zoeken (zin 4), samen 去找 = "op zoek gaan".
Dan het voorwerp: 那只猫. 那 (nà) = die, daarginds; let op het verschil met 哪 (nǎ, derde toon) = welke (zin 26). 只 is hier het maatwoord voor dieren, zhī, als in 一只猫 (zin 47) — niet het bijwoord zhǐ "alleen maar" dat de woordenlijst noemt. 猫 = kat (zin 47).
Grammatica: 喝完水,就去找那只猫 — het eerste deel vertelt wat eerst gebeurde, 就 luidt het gevolg in. Na 去 is geen 了 nodig; 就 + werkwoord vertelt al dat het gebeurde. Valkuil: 那 en 哪 verwisselen, en 只 als maatwoord niet met 只 "alleen" verwarren.
Ik bleef naar de prenten kijken. 看着 (kànzhe): 着 (zhe) is het duratieve partikel — de handeling is open, nog bezig, en vormt de achtergrond van de rest (zin 20: 坐着读书). 看了 (zin 49) is afgerond, 看着 is "al kijkend". 画 (huà) = prent, tekening (zin 25, 46). 想 = willen (zin 1), 知道 = weten (zin 26): 想知道 = "willen weten". Verschil met 认识 (zin 29): 知道 gaat over feiten, 认识 over mensen en tekens.
后面 (hòumiàn) = achter, later: 后 = achter (zin 49: 往后), 面 = zijde (zin 19). Bij een verhaal is 后面 "wat later komt". 的 koppelt de plaats aan het ding: 后面的事 = "het vervolg". 事 (shì) = zaak, gebeurtenis; het teken heeft een 口 in het midden met een lange streek erdoor. De hele groep 后面的事 is het lijdend voorwerp van 想知道.
Valkuil: 看着 is geen verleden tijd en krijgt geen 了; 后面 gaat hier over de tijd, niet over de ruimte achter je. In zin 77 komt dezelfde gedachte terug (后面怎么样).
Ik begin in het tweede boek. 开始 (kāishǐ) = beginnen (zin 2: 开始学中文): 开 = twee handen tillen een grendel op, 始 = 女 + 台. Achter 开始 komt direct het werkwoord: 开始读 = "beginnen te lezen". 读 (dú) = lezen, en wel hardop of studerend (zin 2, 6, 30); voor stil lezen gebruikt deze les vaak 看 (zin 22, 49). 第二本书 = het tweede boek, met 第 als rangtelwoordvoorvoegsel en 本 als maatwoord (zin 45).
De kern is de plaatsbepaling binnen de groep: 第二本书 + 里 + 的 + 汉字 = "de Chinese tekens in het tweede boek". 里 (lǐ) = in, binnen (zin 12, 19): het staat achter het zelfstandig naamwoord en vóór 的, dus 书里的汉字, nooit 书的里汉字. 汉字 (hànzì) = Chinees teken: 汉 = de Han, 字 = teken (zin 3, 29). Die hele groep is het lijdend voorwerp van 读.
Valkuil: 的 hoort na 里, en 里 alleen is genoeg — 里面里 kan niet. En let op 读 tegenover 看: 读 is hardop, 看 is met je ogen. In zin 79 lees je 开始自己读书, hetzelfde patroon.
De tweedeling 有的 …,有的 … (zin 24, 25) komt terug, nu met 字. 有的 (yǒude) = "sommige": 有 "er is" + 的 dat de groep afbakent. 字 (zì) = teken (zin 3). De bijzondere woordorde: 有的字我认识 — het lijdend voorwerp 有的字 staat vooraan als thema, daarna pas het onderwerp 我 met het werkwoord 认识. Dat is de topic-comment-structuur, als in zin 31 (这本书我还不会读). De tweede helft laat 字 weg: 有的还不认识.
认识 (rènshi) = kennen, herkennen (zin 29): 认 = 讠 + 人, 识 = 讠 + 只; het gaat om mensen, plaatsen en tekens, niet om feiten (dat is 知道, zin 26). 还 (hái) = nog (zin 17, 31, 49) en het staat vóór de ontkenning: 还不认识, niet 不认识还. Ontkennen gaat met 不, nooit met 没: 不认识 is "niet kennen" — 没认识 klinkt hier fout.
Valkuil: 有的 is geen "een paar" maar "sommige van een groep"; 有些 kan ook, maar 有的 roept sterker de tegenstelling op. En de tweede 有的 heeft geen 字 nodig: het is weggelaten, niet vergeten.
但是 = maar (zin 3, 34): 但 is 亻 (mens) + 旦, 是 = zijn (zin 1). 有些 = sommige: 有 (zin 19: hebben) + 些, dat uit 此 en 二 (twee) bestaat en een kleine, vage hoeveelheid aanduidt — 有些词 = sommige woorden. 词 = woord: 讠 (spraakradicaal) + 司; het is de taaleenheid, terwijl 字 (zin 29) één teken is. 已经 = al: 已 en 经 versterken elkaar, 经 draagt het zijderadicaal 纟. 能 = kunnen (aangeleerd, zin 31 不会读), 读 = hardop lezen: 讠 + 卖, ezelsbrug: je verkoopt je woorden luidop.
Grammatica: 已经 … 了 is de vaste combinatie voor "nu al": 已经 staat vóór het werkwoord, 了 sluit de zin af als veranderingspartikel — de situatie is veranderd: vroeger kon ik het niet, nu wel (vergelijk zin 30 en 44). Zonder 了 mist de zin die "nu"-klank. Een valkuil: 有些 betekent ook "een beetje" (有些累), dus de context moet duidelijk maken dat het om een deel van de woorden gaat; 有的 (zin 55) staat vóór een zelfstandig naamwoord.
这 = dit: 文 + 辶, het radicaal "lopen" (ook in 过, 还, 进). 本 is het maatwoord voor boeken: 木 (boom) met een streepje onderaan bij de wortel, "de oorsprong" — vandaar "exemplaar"; 这本书 = dit boek (zin 29, 31). 让 = laten: 讠 + 上, spraak die iets omhoog brengt. 觉得 = vinden, voelen: 觉 bevat 见 (zien), 得 bevat 彳 (lopen) en 寸 (hand) — iets komt binnen en je vindt er iets van. 意思 = betekenis: 意 = 音 (geluid) boven 心 (hart), 思 = 田 boven 心; 有意思 = er zit iets in = interessant, 没意思 = saai.
Grammatica: 让 is een causative werkwoord: 让 + persoon + werkwoord = iemand iets laten doen. 这本书让我觉得很有意思 = het boek laat mij het interessant vinden. 使 doet hetzelfde, maar schriftelijker. Na 觉得 volgt een hele zin, en het bijvoeglijk naamwoord krijgt 很: 觉得很有意思. Een valkuil: zeg niet 这本书让我很有意思 — dan beweer je dat het boek míj interessant maakt. En 意思 alleen is "betekenis": 这个字是什么意思? = wat betekent dit teken?
那 = dat, de tegenhanger van 这 (zin 57): 那 bevat 阝, het radicaal voor plaats en stad (ook in 都 en 部). 位 is het beleefde maatwoord voor personen: 亻 + 立, je zet iemand netjes rechtop; 女士 = mevrouw, 女 (vrouw) + 士 (heer, geleerde), de vorm die je in winkels en omroepen hoort (zin 32). 这 + 本 = dit exemplaar; het zelfstandig naamwoord 书 valt weg omdat het al bekend is. 多少 = hoeveel: 多 (veel) + 少 (weinig). 钱 = geld: 钅 (metaal) + 戋, want geld was metaal.
Grammatica: de prijsvraag is 多少钱, zonder 是 en zonder maatwoord: 这本多少钱? Het antwoord is een kaal bedrag. Verschil met 几 (zin 22, 几本书): 几 vraagt naar een klein aantal en heeft altijd een maatwoord nodig; 多少 vraagt naar een grootheid en mag zonder maatwoord. Een valkuil: 那位 is beleefd, 那个 klinkt voor een persoon onverschillig; en 这本 alleen betekent "dit", wat alleen werkt als de context het voorwerp al heeft genoemd.
二 = twee (twee strepen), 十 = tien (een kruis), 二十 = twintig: je telt de tientallen. 元 = yuan, de munteenheid: 二 boven 儿; op prijskaartjes staat 元, in gesproken taal zeg je 块. 太 = te: 大 (groot) met een puntje erbij, "tot in het uiterste". 贵 = duur: 中 + 一 + 贝 (schelp, vroeger geld). 也 = ook (zin 13, 19), 不 = niet.
Grammatica: 不太 + bijvoeglijk naamwoord is de standaardmanier om een oordeel af te zwakken: 不太贵 = niet echt duur, net als 不太多 (zin 3) en 不太忙 (zin 13). Zonder 太 wordt het harder: 不贵 = niet duur. Het antwoord op een prijsvraag is een kale mededeling, zonder 是 en zonder werkwoord; pas in zin 61 komt 是 erbij. Een valkuil: bij een maatwoord zeg je 两 (两本书, zin 62), maar in 二十 en 三十 altijd 二, nooit 两十; en 太贵 alleen klinkt als een klacht, 不太贵 als een milde vaststelling.
又 = weer, opnieuw: van oorsprong een hand, en het hoort bij een herhaalde handeling in het verleden (zin 27, 44). 问 = vragen (zin 7): 门 met 口 erin, je spreekt door de deuropening. 第 is het voorvoegsel voor rangtelwoorden: 竹 (bamboe) boven 弟; 第一 = eerste, 第二 = tweede (zin 45). 本 = maatwoord voor boeken, 书 = boek. 呢 = "en …?": het herhaalt de vraag zonder het werkwoord, een tegenvraag (zin 7).
Grammatica: 第 + getal + maatwoord + zelfstandig naamwoord is de vaste volgorde: 第一本书. In 第一本书呢 wordt de rest van de zin weggelaten — de ander weet dat het om de prijs gaat. Dat is heel gewoon Chinees: 我呢? = en ik? Een valkuil: 第 kan niet los staan, er hoort altijd een getal bij; en verwar 第 (dì, rangtelwoord) niet met 弟 (dì, jongere broer), zelfde klank, ander teken. Zeg ook niet 第一本书是吗: dat klinkt als een controle, niet als een tegenvraag.
那 = dat (zin 58), 本 = maatwoord voor boeken, dus 那本 = dat exemplaar; 书 is weggelaten omdat het net genoemd is. 是 = zijn, hier als koppelwerkwoord tussen onderwerp en prijs: 那本(书)是三十元. 三 = drie (drie strepen), 十 = tien, 三十 = dertig; 元 = yuan, in spreektaal 块 (zin 59).
Grammatica: na een maatwoord mag het zelfstandig naamwoord wegvallen — 这本, 那本, 两本 (zin 58, 62); het maatwoord neemt dan de rol van het zelfstandig naamwoord over. Bij een bedrag is 是 niet verplicht (那本三十元 kan ook), maar met 是 klinkt het als een afgeronde mededeling. Let op de toon: 那 (nà, vierde toon) = dat, 哪 (nǎ, derde toon) = welke (zin 63); één toon verschil en het antwoord wordt een vraag. Een valkuil: het maatwoord mag niet wegvallen — 那本书是三十元 of 那本是三十元, maar niet 那书是三十元.
看 = kijken (hand boven oog, zin 11); 看了看 is het patroon werkwoord + 了 + werkwoord: "even kijken", een korte, afgeronde handeling. 两 = twee, maar alleen vóór een maatwoord: 两本书; in 二十 en 三十 zeg je 二 (zin 59). 本 = maatwoord voor boeken. 想 = denken: 相 (kijken) boven 心 (hart). 一会儿 = een tijdje (zin 18, 30).
Grammatica: twee keer 了, twee betekenissen. In 看了看 markeert 了 de korte afgeronde handeling; in 想了一会儿 staat 了 tussen werkwoord en tijdsduur: 想了 + 一会儿 = een tijdje gedacht. Die tweede 了 mag je niet weglaten, anders klinkt het als een gewoonte of een plan. Een valkuil: 两本书, nooit 二本书; en 看 betekent hier "bekijken, doorbladeren", niet "lezen" — dat is 读 (zin 56). Het ritme is typisch Chinees: eerst de blik, dan het denkwerk, elk met zijn eigen 了.
只 = alleen: 口 boven 八. Hetzelfde teken lees je als zhī in 一只小狗 (zin 47); dan is het een maatwoord voor dieren. 只有 = alleen maar hebben: 只 + 有 (zin 19). 三十元 = dertig yuan (zin 61). 哪 = welke: 口 + 那, dus 那 (dat) met een mond ervoor die er een vraag van maakt; 哪本 = welk exemplaar (zin 26). 呢 maakt de vraag zacht en nadenkend (zin 60).
Grammatica: 只有 + bedrag = ik heb maar dertig yuan; het tweede deel is een vraag die je aan jezelf stelt: 买哪本呢? De tijd 今天 staat vóór het werkwoord, zoals altijd in het Chinees. Een valkuil: 哪 (nǎ, derde toon) tegenover 那 (nà, vierde toon) is de klassieke fout; en 只 als "alleen" is zhǐ (derde toon), niet zhī. Zeg ook niet 买哪本书呢 als je al over boeken praat: het maatwoord 本 alleen is genoeg, en zo doet een moedertaalspreker het ook.
第一 = eerste: 第 (竹 + 弟) + 一 (zin 60); het maatwoord 本 staat tussen het rangtelwoord en 书. 大 = groot: een mens met gespreide armen. 也 = ook (zin 13, 19). 喜欢 = leuk vinden: 喜 = blij, 欢 = vreugde (zin 2).
Grammatica: 第一本书很大 is een topic-zin — het onderwerp vooraan, het oordeel erna, zonder 是. In 我也喜欢 staat 也 meteen vóór het werkwoord; 也 staat nooit achteraan zoals het Nederlandse "ook". Een valkuil: 我也喜欢 betekent "ik vind het ook leuk" — het "het" zit in de context, je hoeft 它 niet toe te voegen. Verwar 大 (groot) niet met 太 (te, zin 59): één puntje verschil. En 很喜欢 is de gewone vorm: 很 is hier geen "heel erg", een bijvoeglijk naamwoord staat in een mededeling bijna altijd met 很.
但是 = maar (zin 3, 34, 56). 第二 = tweede (zin 45): 第 + 二. 本 = maatwoord, 书 = boek. 有 = er zijn, hebben (zin 19, 25). 很多 = heel veel. 画 = tekening, tekenen: 一 + 田 (veld) + 凵 (omhulsel), de lijnen waarmee je een stuk grond afbakent — vandaar "tekenen".
Grammatica: 有 + hoeveelheid + zelfstandig naamwoord: 有很多画, zonder maatwoord, want 很多 is zelf de hoeveelheid. Vergelijk zin 25: 有的书上有画. Het contrast 第一本 … 第二本 … is de rode draad van deze passage: het eerste boek is groot, het tweede heeft prenten. Een valkuil: 画 is hier een zelfstandig naamwoord, maar het is ook een werkwoord — 画画 = tekenen, letterlijk "een tekening tekenen". Let op de toon: huà (vierde), niet huā. En 很多画 vraagt geen 的: 很多的画 zou "de vele tekeningen" betekenen en is hier niet nodig.
觉得 = vinden (zin 57): 觉 bevat 见 (zien), 得 bevat 彳 (lopen). 这本 = dit exemplaar (zin 58), 小 = klein: drie strepen, een klein ding. 书 = boek. 很 = heel. 不错 = niet slecht: 不 + 错 (钅 + 昔, "verkeerd"), dus letterlijk "niet verkeerd" = best goed.
Grammatica: 觉得 + hele zin, zonder 是: 我觉得这本小书很不错. 不错 is een understatement dat in het Chinees juist een compliment is; het klinkt warmer en bescheidener dan 很好. Let op de plaats van 很: het staat vóór 不, dus 很不错, niet 不很错. Een valkuil: 不错 betekent hier niet "geen fout" — daarvoor zeg je 没错 of 对了; en 我很觉得 is fout, 很 hoort bij het oordeel, niet bij 觉得. Zo sluit de les zoals hij begon: een boek, een oordeel, en het maatwoord 本 dat alles bij elkaar houdt.
又 = weer, opnieuw: het teken begon als een hand, en het hoort bij een herhaling die al heeft plaatsgevonden (zin 27, 44, 60); 再 kijkt juist vooruit. 看 = kijken, lezen: een hand boven een oog (zin 8, 11). 看了看 is werkwoord + 了 + werkwoord: een korte, afgeronde handeling, "even doorgebladerd" (zin 11, 62).
第二 = tweede: 第 is het voorvoegsel voor rangtelwoorden (竹 boven 弟, zin 45), 二 = twee. In een rangtelwoord zeg je 二, nooit 两; 两 hoort vóór een maatwoord (zin 62). 本 = maatwoord voor boeken (zin 4), 书 = boek. 的 koppelt hier bezit: 第二本书的画 = de prenten van het tweede boek. 画 = tekening: een streep boven 田 (veld) in een kader (凵), de lijnen waarmee je grond afbakent (zin 25, 65).
Grammatica: onderwerp, dan 又, dan 看了看, dan het voorwerp met 的; 又 staat altijd vóór het werkwoord. Een valkuil: laat 的 niet weg — 第二本书画 loopt niet. Verwar 画 (huà) niet met 话 (huà, woorden, zin 20).
想 = denken, van plan zijn: 相 (ergens naar kijken) boven 心 (hart) (zin 26). Hier staat 想 niet vóór een werkwoord maar vóór een dubbele punt: 我想:"…" = ik dacht: "…", met dezelfde leestekens als bij 说 (zin 33, 39).
今天 = vandaag: 今 (een deksel boven een streep) + 天 (一 boven 大, hemel, dag), zoals in zin 1. 就 = dan, meteen: nadruk op "nu direct, zonder uitstel", net als in zin 9 en 12. 买 = kopen: in het traditionele 買 zit 罒 (een net) boven 贝 (schelp, oud geld). 这本 = dit exemplaar: 这 (zin 57) + 本, zonder 书, want iedereen weet dat het over een boek gaat (zin 58, 63).
Grammatica: 就 staat tussen onderwerp en werkwoord: 今天就买, niet 今天买就. 吧 maakt er een voorstel of een besluit voor jezelf van (zin 8). Een valkuil: 吧 hoort niet in een echte vraag (dan 吗), en 想 + citaat is niet hetzelfde als 想 + werkwoord.
对 = tegen, gericht op: 又 (hand) naast 寸 (hand, maat), twee handen tegenover elkaar; het teken betekent ook "juist" (你说得对 = je hebt gelijk). 对 + persoon + 说 = tegen iemand zeggen. Vergelijk 跟 (zin 36): 我跟她走 = ik liep met haar mee; 对 is richten, 跟 is samengaan.
女士 = mevrouw: 女 (vrouw) + 士 (heer, ontwikkeld persoon), de beleefde aanspreekvorm in winkels (zin 32, 58). 说 = zeggen: 讠 (spraak) + 兑 (zin 6). 我要 = ik wil hebben: 要 alleen betekent "willen, nodig hebben" (zin 26). 这本 = dit exemplaar (zin 58, 63, 68). 小 = klein: drie strepen. 书 = boek.
Grammatica: onderwerp + 对 + persoon + 说 + citaat, en dat citaat is een volledige zin: 我要这本小书. Let op 的: het blijft weg in 这本小书, want 小 is een korte bepaling (zin 28: 一本好书). Een valkuil: 说 + 对 bestaat niet, 对 komt vóór 说; en 我要 klinkt in een winkel neutraal, tegen een meerdere zeg je liever 我想要.
她 = zij: 女 (vrouw) + 也; de vrouwelijke vorm naast 他 en 它, alle drie klinken ze als tā (zin 35). 笑 = lachen: boven 竹 (bamboe), onder 夭 — ezelsbrug: bamboe dat in de wind heen en weer buigt, zoals een lachend mens. 了 achter 笑 is geen verleden tijd maar een veranderingspartikel: 她笑了 = ze begon te lachen (zin 44, 56). 她笑 zonder 了 is een kale mededeling.
好 = goed: 女 (vrouw) + 子 (kind), een moeder met haar kind; 好看 = mooi (zin 40). Hier is 好 een tussenwerpsel: "oké, prima". 这本 = dit exemplaar (zin 58, 66, 68). 很 = heel; in een mededeling staat 很 bijna altijd vóór het oordeel (zin 64). 不错 = niet slecht: 不 + 错 (钅 + 昔) (zin 66).
Grammatica: het citaat heeft twee delen — het tussenwerpsel 好 met komma, dan het oordeel 这本很不错. Na 这本 is 书 weggelaten (zin 61). Een valkuil: 了 achter 笑 betekent niet dat het lachen voorbij is; en zeg niet 不很错 — 很 staat vóór 不.
给 = geven: 纟 (zijde) + 合 (samen), iets samenbrengen en overhandigen (zin 5, 51). 她 = zij (zin 35, 70). 二十 = twintig: 二 (twee strepen) + 十 (tien, een kruis); je telt de tientallen (zin 59). 元 = yuan: 二 boven 儿; op een prijskaartje staat 元, in gesproken taal zeg je 块 (zin 59). 那本书 = dat boek: 那 (zin 58) + 本 + 书, met 书 erbij omdat het om een concreet ding gaat dat net van eigenaar wisselt.
Grammatica: 给 + ontvanger + gave is de vaste volgorde, en die geldt twee keer: 我给她二十元,她给我那本书. Het Chinees heeft geen voegwoord tussen de twee helften nodig; de komma doet het werk en de spiegeling (ik haar, zij mij) vertelt het verhaal.
Een valkuil: niet 给二十元她 — de persoon staat altijd direct na 给. En 二 staat in 二十, maar vóór een maatwoord zeg je 两: 两本书, niet 二本书 (zin 62). Nog een valkuil: 那本书 is "dat boek", niet "die boeken"; meervoud blijkt uit de context.
说 = zeggen (zin 6, 33, 69). 谢谢 = dank je: 谢 = 讠 (spraak) + 身 (lichaam) + 寸 (hand) — met woorden en een buiging; twee keer achter elkaar is de gewone, hartelijke dankbetuiging (zin 39). 你 = jij (zin 5). 帮 = helpen: 邦 + 巾, je steekt de hand uit (zin 35). 找 = zoeken: 扌 (hand) + 戈 (speer), met de hand ergens naar tasten (zin 4, 21). 书 = boek.
Grammatica: 谢谢你 + werkwoordgroep. Je bedankt iemand voor een concrete daad, en het werkwoord staat gewoon achter 你, zonder 因为 of 为. 帮 + persoon + werkwoord = voor iemand iets doen (zin 35: 我帮你找); hier 帮我找书 = helpen mij een boek te zoeken.
Een valkuil: 帮忙 is "hulp bieden" zonder lijdend voorwerp, dus 帮忙我找书 is fout; het is 帮我找书 of 帮忙找书. En 给我 (voor mij, zin 51) is niet hetzelfde als 帮我: 给我一本书 = geef me een boek. Merk op dat 谢谢 binnen het citaat staat, net als in zin 39.
不 = niet: het teken toont een vogel die omhoog vliegt; als bijwoord ontkent het werkwoorden en bijvoeglijke naamwoorden (zin 3). 客气 = beleefd, hoffelijk: 客 = 宀 (dak) + 各 (ieder) = gast, 气 = lucht, adem; het traditionele 氣 bevat 米, de damp boven rijst. 客气 is de houding van een gast: voorkomend. 不客气 is de vaste reactie op 谢谢: "graag gedaan".
再见 = tot ziens: 再 = opnieuw, nog eens (zin 44, waar je 又 tegenover 再 zag) + 见 = zien (een oog op poten, zin 16, 47). Letterlijk "we zien elkaar weer". In een winkel zegt de verkoper vaak 欢迎再来, "kom nog eens".
Grammatica: 不 + 客气 is geen ontkenning van een eigenschap maar een formule. Let op: 不 is bù (vierde toon), maar vóór een vierde toon wordt het bú — 客 is kè, dus je hoort bú kèqi; zo ook in 不太 (zin 3) en 不错 (zin 66). Een valkuil: letterlijk is 不客气 "niet beleefd"; alleen als antwoord op een dankwoord is het "geen dank".
拿 = pakken: 合 (samen) boven 手 (hand) (zin 10, 28). 着 (zhe) = duratief partikel: de handeling is open, nog bezig, en vormt de achtergrond (zin 20, 53). 拿着书 = met het boek in mijn hand. 走 = lopen (zin 12, 13, 36). 出 = naar buiten (ezelsbrug: een voetstap die uit een omhulling komt); als richtingscomplement achter 走 geeft het de beweging naar buiten: 走出 (zin 12: 出来). 了 markeert de afgeronde handeling. 书店 = boekhandel: 书 + 店 (广 dak + 占), zin 1 en 36.
Grammatica: de eerste helft met 着 is de achtergrond, de tweede helft met 了 is de gebeurtenis. Het Nederlands zegt "ik nam het boek en liep de winkel uit"; het Chinees stapelt: houding eerst, dan de beweging. 了 staat achter het complement, dus 走出了书店, niet 走了出书店.
Een valkuil: 着 verdraagt geen 了 in dezelfde werkwoordsgroep — 拿着了书 is fout. En zeg niet 走出去书店: 出 hoort direct achter 走 en de plaats volgt meteen, dus 走出书店.
很 = heel; bij een bijvoeglijk naamwoord in een mededeling staat het er bijna altijd (zin 64, 70). 高兴 = blij: 高 toont volgens de ezelsbrug een hoog gebouw met een dak en verdiepingen eronder, 兴 drukt opgewektheid uit (punten boven 一, met 八 eronder). 想 = willen (zin 26, 68). 快 = snel: 忄 (hart) + 夬, een hart dat opschiet; het betekent ook "bijna" (快到了). 一点儿 = een beetje (zin 45): 一 + 点 (punt; vier stippen onder 占) + 儿.
Grammatica: 快一点儿 is een bijwoordelijke bepaling bij 回家: "iets sneller naar huis". De graad 一点儿 staat achter het woord waar hij bij hoort, dus 快一点儿, niet 一点儿快 (zin 45: 小一点儿). 回家 = naar huis gaan: 回 (een kader in een kader, terugkeren) + 家 (dak met varken, zin 12).
Een valkuil: 回家快一点儿 klinkt als "iets sneller thuiskomen" en is geen natuurlijke volgorde; de bepaling hoort vóór 回家. En 很高兴 heeft geen 是 nodig: 我是很高兴 klinkt nadrukkelijk.
回家 = naar huis (zin 75): 回 (terugkeren) + 家 (huis). 的 koppelt hier geen bezit maar maakt van 回家 een bepaling bij 路: 回家的路 = de weg naar huis (zin 11: 手机上的时间). 路上 = onderweg, letterlijk "op de weg": 路 = 足 (voet) + 各, 上 = op (zin 16, 17). Samen is 回家的路上 een tijdsbepaling die vooraan staat.
还 = nog, bovendien (zin 17, 34, 43): hier "nog steeds, ook nog". 想 = willen (zin 26, 75). 看 = lezen, kijken (zin 8, 11). 那本书 = dat boek: 那 (zin 58) + 本 + 书 (zin 71). Grammatica: de bepaling opent de zin, daarna het onderwerp, dan 还, dan 想 + werkwoord; 还 staat nooit vooraan. Het Nederlands zegt "op weg naar huis"; het Chinees zet 上 achter 路, zoals 书上 in zin 25 "in het boek" betekent.
Een valkuil: 还 (hái) is niet 也 (yě): 也 = ook (zin 13), 还 = nog, daarbij. En 的 hoort bij de bepaling, niet bij het werkwoord: 回家的路上, maar 回家去 zonder 的.
想 + 知道 = willen weten (zin 26, 53): 知 = 矢 (pijl) naast 口 (mond), woorden die recht uit je mond komen; 道 = 辶 (lopen) + 首 (hoofd), "de weg weten". 小狗 = hondje: 小 + 狗 (犭 dierradicaal + 句 als klank; zin 47). 小猫 = katje: 猫 = 犭 + 苗 (miáo, klankdrager). 和 = en, maar het verbindt alleen zelfstandigheden, geen zinnen (zin 47).
后面 = verder, later: 后 = achter, 面 = zijde (zin 53); in de tijd: "wat daarna gebeurt". 怎么样 = hoe, hoe is het: 怎 = 乍 + 心, 么 is een vraagpartikel, 样 = 木 + 羊 (vorm). 后面怎么样 = hoe loopt het af.
Grammatica: 想知道 + vraagzin, net als 不知道 + vraagzin in zin 26, zonder 吗. 后面 is het onderwerp van 怎么样, dus zonder 是. Een valkuil: 怎么 vraagt naar de manier (hoe doe je het), 怎么样 naar de toestand (hoe is het); en gebruik 和 niet tussen twee zinnen, daarvoor zijn 但是 of 还 er. Deze zin sluit de cirkel met zin 53: daar wilde ik het vervolg weten, hier noem ik de dieren bij naam.
Karakters: 到 (dào) = aankomen: links 至, een pijl die de grond raakt, rechts 刂, het mes. 了 (le) is het veranderingspartikel: het aankomen is een feit geworden; de volgorde is werkwoord + 了 + voorwerp: 到了家. 家 (jiā) = huis: een dak 宀 met een varken 豕 eronder. 就 (jiù) = dan, meteen: het knoopt een gevolg aan het eerste feit.
Woord: 桌子 (zhuōzi) = tafel. 桌 = 卓 (hoog, uitstekend) boven 木 (hout): het hoge houten blad; 子 is hier een achtervoegsel, geen “kind” (zin 80). 旁边 (pángbiān) = naast: 边 = 辶 (lopen) + 力, de rand waarlangs je loopt. Zoals 上 in 桌子上 (zin 23) staat het plaatswoord achter het zelfstandig naamwoord: 桌子旁边 = “de zijkant van de tafel”.
Grammatica: twee zinnen, verbonden door 就: eerst 到了家, dan 我就坐在桌子旁边. 坐在 = zitten + 在, waarbij 在 de plaats inleidt; 就 staat na het onderwerp. Een valkuil: zeg niet 我坐桌子旁边 — 坐 alleen is “gaan zitten”. Vergelijk zin 17 en zin 36.
Karakters: 打 (dǎ) = slaan: 扌 (hand) + 丁. 开 (kāi) = opengaan: 一 + 廾, twee handen die een grendel optillen (zin 2). Achter elkaar een resultaatcombinatie: slaan tot het open is = opendoen. 新 (xīn) = nieuw: 亲 naast 斤 (bijl), vers gekapt hout. 书 = boek (zin 1).
Woord: 开始 (kāishǐ) = beginnen (zin 2): 开 = open, 始 = 女 + 台, het begin. 自己 (zìjǐ) = zelf (zin 4): 自 is een oog met een streepje erboven, 己 is “zelf”. 读书 (dúshū) = lezen, in China ook “studeren” (zin 2): 读 = 讠 + 卖, je verkoopt je woorden luidop.
Grammatica: één onderwerp, twee werkwoordgroepen achter elkaar zonder “en”: 我打开新书,开始自己读书. Het Chinees rijgt zulke stappen aaneen, en 开始 krijgt het tweede werkwoord als aanvulling: 开始读书 = beginnen te lezen. 自己 staat vóór het werkwoord en betekent “op eigen houtje”, niet “mijn eigen”. Een valkuil: 开书 bestaat niet, het is 打开; na 开始 komt geen 了. Vergelijk zin 8 en zin 54.
Karakters: 有些 (yǒuxiē) = sommige (zin 43, 56): 有 + 些, een vage hoeveelheid. 字 (zì) = teken: 宀 (dak) + 子 (kind) (zin 3). 认识 (rènshi) = kennen, herkennen (zin 3): 认 = 讠 + 人, 识 = 讠 + 只. 写 (xiě) = schrijven: 冖 (afdak) + 与; ezelsbrug: onder een dak schrijf je op papier. 本子 (běnzi) = schrift: 本 (zin 4) + 子.
Klank: 不 verandert van toon vóór een vierde toon — 认 is rèn, dus bú rènshi. 就 (jiù) = dan, dus (zin 78): de tweede stap is een gevolg van de eerste, “die ken ik niet, dus schrijf ik ze op”. 上 (shàng) = op: een streep boven de lijn.
Grammatica: 有些字不认识 is topic-comment: 有些字 staat vooraan als onderwerp, 不认识 zegt er iets over — “wat sommige tekens betreft: ik ken ze niet”. Daarna 写在 + plaats + 上: 上 hoort bij 本子, net als in 桌子上 (zin 23). Een valkuil: 不认识 is “niet kennen”, niet “niet weten” (不知道, zin 26); en zeg niet 写本子上 zonder 在. Zin 52 heeft hetzelfde patroon.
Karakters: 想 (xiǎng) = denken, willen: 相 (kijken) boven 心 (hart), zin 1. 明天 = morgen: 明 = 日 + 月 (licht), 天 = dag (zin 1). 去 = gaan (zin 1). 问 = vragen: 门 (deur) + 口 (mond) (zin 7). 中文 = Chinees (zin 2), 老师 = leraar (zin 5). 学校 = school: 学 = leren, 校 = 木 (hout) + 交, het gebouw waar geleerd wordt.
Woord: 中文老师 is “de leraar Chinees”, de taal staat vóór 老师 als vak. Verschil met 中国老师: dat is een leraar met de Chinese nationaliteit, niet per se een leraar Chinees.
Grammatica: na 想 volgt een keten werkwoorden: 去 + 学校 + 问 + 老师. Het Chinees zet het doel achter het werkwoord, zonder “om te”: 去学校问老师 = naar school gaan om de leraar te vragen. 问 heeft geen voorzetsel nodig: 问老师, niet 问给老师. De tijd 明天 staat hier achter 想; vóór 想 (我明天想去) is ook goed. Een valkuil: na 想 geen 了, en 去 hoort bij de beweging, 问 bij de handeling. Vergelijk zin 9.
Karakters: 也 = ook (zin 13), meteen vóór het werkwoord. 读 = hardop lezen (zin 2). 了 na het werkwoord = voltooid: het lezen is gebeurd (zin 78). 很多 = heel veel: 很 versterkt 多, en 多 is zelf de hoeveelheid, dus geen maatwoord nodig (zin 46, 65).
Woord: 自己认识的字 is één woordgroep: 自己 = zelf (zin 4), 认识 = kennen (zin 3), 字 = teken (zin 3). De 的 doet hetzelfde als in zin 3: alles vóór 的 beschrijft het zelfstandig naamwoord erna, dus “de tekens die ik zelf ken”.
Grammatica: de zin heeft twee lagen: 我读了很多字 (ik heb veel tekens gelezen) met daarbinnen 自己认识的 als filter. 也 knoopt dit aan de vorige zin vast: ik deed hetzelfde, maar met de tekens die ik al kende. Een valkuil: laat 的 niet weg — 自己认识字 leest als een werkwoordgroep (“zelf tekens kennen”). En 了很多 is “veel” als object; 读了很多了 kan niet. Vergelijk zin 29.
Karakters: 这 = dit (zin 57). 次 (cì) = keer, het maatwoord voor gebeurtenissen: 这次 = deze keer, 那次 = die keer; ook in 一次 (zin 5: 上了一次课) en 又一次 (zin 44). 读书 = lezen, studeren (zin 79). 觉得 (juéde) = vinden, voelen (zin 57): 觉 bevat 见 (zien), 得 bevat 彳 (lopen). 自己 = zelf (zin 4), 学 = leren (zin 2), 很多 = veel (zin 82).
Grammatica: 这次读书 staat vooraan als topic: “wat deze leesbeurt betreft”. Daarna de hoofdmededeling 我觉得…, en na 觉得 een hele zin met een eigen onderwerp, 自己: “ik vind dat ikzelf veel geleerd heb”. 学了 = 学 + 了: de leertijd is afgesloten, het resultaat telt, zoals 读了很多 in zin 82.
Valkuil: zeg niet 觉得我学了很多 als je over jezelf praat — 自己 houdt het bij de spreker. 次 is geen maatwoord voor boeken: die tel je met 本 (zin 4). En 这次 hoort bij 读书, niet bij 觉得. Voor dezelfde 觉得-constructie: zin 57.
Karakters: 明天 = morgen (zin 81), vooraan om het contrast met vandaag te maken. 也 = ook (zin 13). 想 = willen (zin 1). 给 (gěi) = geven, hier “voor, aan”: 给 + persoon + werkwoord = iets voor iemand doen (zin 5, 51). 同学 (tóngxué) = klasgenoot: 同 = hetzelfde (冂 + 一 + 口), 学 = leren, samen “medeleerling”.
Woord: 看一看 = even kijken. Werkwoord + 一 + werkwoord betekent “iets kort doen” (zin 8, 11, 39); de 一 blijft geschreven, ook al wordt ze door toonregels yí. Vergelijk 看一下 (zin 38): ook “even kijken”, maar 看一看 klinkt losser.
Grammatica: 给同学看一看 = “het aan mijn klasgenoten laten zien”. De persoon staat na 给 en vóór het werkwoord; 给 is hier een voorzetsel, geen werkwoord met een lijdend voorwerp. Een valkuil: 给同学看 alleen is “aan de klasgenoten laten zien” zonder dat “even”, en zeg niet 看给同学. In zin 86 komt dezelfde constructie terug met 她.
Karakters: 晚上 (wǎnshang) = avond: 晚 = 日 (zon) + 免, de late zon; 上 = op, boven (zin 80). 妈妈 = mama: 女 (vrouw) + 马 (klank), en zoals bij 爸爸 en 哥哥 wordt de lettergreep verdubbeld — dat klinkt vertrouwd. 问 = vragen (zin 7, 81). 今天 = vandaag (zin 1), 买书 = een boek kopen (zin 1).
Grammatica: na 问 volgt een dubbele punt en dan de letterlijke woorden tussen “ ”: 问:“你今天买书了?” Binnen die vraag staat 了 achteraan, na 买书. Dat 了 is het veranderingspartikel: de vraag veronderstelt dat er iets nieuws is gebeurd — “heb je vandaag (eindelijk) een boek gekocht?”
Gebruik: de vraag heeft geen 吗 nodig; de stijgende toon doet het werk en 了 richt de vraag op een resultaat. Een valkuil: 买了书 en 买书了 zijn beide mogelijk, maar 买书了 klinkt hier natuurlijker omdat het om de verandering gaat. 妈妈 is spreektaal; in een brief of op school zeg je 母亲. In zin 87 antwoordt de ik-persoon op deze vraag.
Karakters: 给 (gěi) = voor, aan: 给 + persoon + werkwoord (zin 5, 84). 她 = zij (zin 6). 看 = kijken, lezen (zin 8), 新书 = een nieuw boek (zin 79), 觉得 = vinden (zin 57), 也 = ook (zin 13). In 给她看 zit dus “haar laten kijken” = het haar laten zien.
Woord: 不错 = “niet slecht” = best goed (zin 66): 不 + 错 (钅 + 昔, “verkeerd”). Het is een understatement dat in het Chinees juist een compliment is; 很好 zou hier harder en minder bescheiden klinken.
Grammatica: twee zinnen, verbonden door 也. Het tweede onderwerp 她 staat er expres nog eens, want 也 hoort bij háár oordeel: “zij vond het ook goed”. 给她看 tegenover 让她看 (zin 38): 给 legt de nadruk op het tonen, 让 op het toelaten; in de praktijk lopen ze door elkaar. Een valkuil: 不很错 bestaat niet, 很 staat vóór 不, dus 很不错.
Karakters: 我 = ik, 说 = zeggen (zin 6). Na 说 komen de letterlijke woorden, net als bij 问 in zin 85: dubbele punt en “ ”. 明天 = morgen (zin 81). 还 (hái) = nog, verder: 不 + 辶 (lopen), “nog onderweg” (zin 3). 想 = willen (zin 1), 读 = lezen (zin 2).
Woord: 一点儿 (yìdiǎnr) = een beetje: 一 + 点 (een punt, een druppel) + 儿, de noordelijke -r. Het staat achter het werkwoord als hoeveelheid: 读一点儿 = “een beetje lezen”. Vergelijk zin 6 (每天读一点儿) en zin 45 (小一点儿).
Grammatica: 还 staat vóór 想 en betekent “nog meer, verder”: 我还想读 = “ik wil nog lezen”. Verwar 还 niet met 也: 也 = ook (iemand of iets anders doet hetzelfde, zin 84, 86), 还 = nog (dezelfde persoon gaat door). Een valkuil: 读一点儿, niet 读一点儿书 als je “een beetje lezen” bedoelt; en 有点儿 (zin 30) staat juist vóór een bijvoeglijk naamwoord. Zo antwoordt de ik-persoon op de vraag van zin 85.
Karakters: 你 = jij (zin 6). 也 = ook (zin 13): de vraag verwijst terug naar wat de ik-persoon net vertelde — “jij ook?”. 喜欢 = leuk vinden (zin 2): 喜 = blij (壴 + 口), 欢 = vreugde (又 + 欠). 去 = gaan (zin 1). 书店 = boekhandel: 书 + 店 (广 + 占), zin 1 en 8. 买书 = een boek kopen (zin 1, 85).
Woord: 去书店买书 is dezelfde werkwoordketen als in zin 81: 去 + plaats + werkwoord, zonder “om te”. 吗 (ma) = vraagpartikel: het staat helemaal achteraan en de woordvolgorde van de mededeling blijft staan — geen inversie zoals in het Nederlands.
Grammatica: dit is de eerste 吗 in de les. Eerder vroeg de les met een vraagwoord (什么 in zin 7, 多少 in zin 58, 哪本 in zin 63) of met 呢. Regel: 吗 en een vraagwoord gaan niet samen — 你买什么吗 is fout, 你买什么? is goed. Een valkuil: na 喜欢 een werkwoordgroep, dus 喜欢去书店买书; en 也 in een vraag betekent “ook jij?”. Zo sluit de les met de vraag die de hele tocht opende.